Đinh Thị Phương Hoài, Nguyễn Thị Mỹ Nhung, Mai Thị Ánh Nguyệt, Lê Thị Thanh Nhàn

Lê Trọng Hiếu, Trần Đức Hoàng, Nguyễn Vĩnh Lạc, Nguyễn Thanh Minh

1. Đau đầu là gì?

Đau đầu là một trong những triệu chứng phổ biến nhất trong đời sống hằng ngày. Hầu hết mọi người đều từng trải qua cảm giác này ít nhất một lần. Đau đầu có thể chỉ thoáng qua do mệt mỏi, căng thẳng, thiếu ngủ, nhưng cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý nguy hiểm trong não như xuất huyết, viêm màng não hay u não.

2. Phân loại đau đầu

Các chuyên gia thần kinh chia đau đầu thành hai nhóm chính:

A. Đau đầu nguyên phát (Primary headache)

Là đau đầu không do bệnh lý khác gây ra, thường tái phát từng cơn, bao gồm:

2.1. Đau nửa đầu (Migraine)

Đau một bên, kiểu giật mạch, thường kéo dài từ 4-72 giờ.

Kèm buồn nôn, nôn, sợ ánh sáng, sợ tiếng động.

Hoạt động thể lực hằng ngày thường khiến cơn đau tăng lên

2.2. Đau đầu do căng thẳng (Tension-type headache)

Đây là loại đau đầu nguyên phát phổ biến nhất

Đau âm ỉ, lan tỏa hai bên, như bị bó chặt đầu.

Liên quan đến stress, mệt mỏi, làm việc lâu trên máy tính.

2.3. Đau đầu chuỗi (Cluster headache)

Đau dữ dội quanh một bên mắt hoặc thái dương.

Kèm chảy nước mắt, nghẹt mũi, đỏ mặt.

Thường xảy ra theo từng đợt, kéo dài vài tuần.

Các loại đau đầu

B. Đau đầu thứ phát (Secondary headache)

Là đau đầu do một bệnh lý khác gây ra, cần chẩn đoán và xử trí sớm:

• Tăng huyết áp hoặc thiếu máu não.
• Viêm xoang, viêm tai, viêm màng não.
• Xuất huyết não, u não, chấn thương đầu.
• Tác dụng phụ của thuốc hoặc lạm dụng thuốc giảm đau.

 3. Triệu chứng cần chú ý và đi khám sớm

Nếu bạn có một trong các dấu hiệu sau, cần đến khám bác sĩ chuyên khoa thần kinh hoặc ngoại thần kinh ngay:

- Đau đầu dữ dội đột ngột, “đau nhất trong đời”.

- Đau đầu kèm sốt, buồn nôn, nôn ói, cổ cứng.

- Đau đầu kèm yếu tay chân, nói khó, méo miệng, nhìn mờ.

- Đau đầu tăng dần, thức dậy ban đêm do đau, hoặc thay đổi tính cách, trí nhớ.

- Đau đầu sau chấn thương đầu, hoặc ở người > 50 tuổi mới xuất hiện.

Đây có thể là dấu hiệu của xuất huyết não, viêm màng não, hoặc u não – cần được chẩn đoán hình ảnh (CT, MRI) và điều trị sớm.

 4. Chẩn đoán đau đầu

Tại Bệnh viện Đại học Y Dược Huế, người bệnh sẽ được:

- Khai thác kỹ tiền sử và đặc điểm cơn đau (thời gian, vị trí, mức độ, yếu tố khởi phát).

- Khám thần kinh toàn diện.

- Làm cận lâm sàng cần thiết: CT hoặc MRI sọ não khi nghi ngờ tổn thương thực thể hoặc Đo huyết áp, xét nghiệm máu, soi đáy mắt để tìm nguyên nhân toàn thân.

 5. Điều trị đau đầu – Cập nhật năm 2025

Tùy nguyên nhân, bác sĩ sẽ chọn hướng điều trị phù hợp:

A. Đau đầu nguyên phát

Điều trị mới:
Hiện nay, tại các trung tâm lớn, thuốc kháng CGRP (calcitonin gene–related peptide) như erenumab, fremanezumab nhắm vào peptide liên quan đến gen Calcitonin (CGRP) hoặc thụ thể của nó, được sử dụng để dự phòng migraine

B. Đau đầu thứ phát

Điều trị nguyên nhân là chính:

Kiểm soát huyết áp, đường huyết, rối loạn lipid máu.

Kháng sinh, kháng virus trong viêm màng não, xoang, tai.

Phẫu thuật hoặc can thiệp mạch nếu có xuất huyết hoặc u não.

Ngưng lạm dụng thuốc giảm đau khi có đau đầu do thuốc.

 6. Phòng ngừa đau đầu

Ngủ đủ giấc, tránh căng thẳng kéo dài.

Hạn chế cà phê, rượu, thuốc lá.

Uống đủ nước, ăn nhiều rau xanh và cá.

Duy trì vận động thể dục đều đặn.

Kiểm tra sức khỏe định kỳ, đặc biệt người có tăng huyết áp hoặc rối loạn mỡ máu.

Một số biện pháp phòng ngừa đau dầu

7. Khi nào cần đến khám tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Huế

Khi đau đầu liên tục, tái phát nhiều lần, ảnh hưởng công việc và sinh hoạt.

Khi có triệu chứng thần kinh kèm theo: tê yếu, rối loạn ngôn ngữ, nhìn mờ.

Khi cần tư vấn điều trị chuyên sâu (ví dụ migraine kháng trị hoặc đau đầu sau chấn thương).

Khoa Ngoại Thần Kinh – Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Huế có đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm trong chẩn đoán, điều trị và phẫu thuật các bệnh lý thần kinh – sọ não, với hệ thống CT, MRI và phòng khám chuyên khoa thần kinh hiện đại, sẵn sàng hỗ trợ người bệnh hiệu quả và an toàn.

Thông điệp từ bác sĩ

“Không phải mọi cơn đau đầu đều nguy hiểm, nhưng cũng không nên xem nhẹ.
Hãy đi khám sớm khi cơn đau có tính chất bất thường, kéo dài, hoặc kèm theo triệu chứng thần kinh khác.”

— BS. Đinh Thị Phương Hoài, Khoa Ngoại Thần Kinh – Trường Đại học Y Dược Huế

Thông tin liên hệ

Khoa Ngoại Thần Kinh – Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Huế
Điện thoại: Phòng Cấp cứu - 0234 3837777
Địa chỉ: 41-51 Nguyễn Huệ, TP. Huế
Website: www.bvydhue.vn